سه شنبه ۲۶ دی ۱۳۹۶ ۲۰:۲۴
توسل کاربردی

کوچکتر که بودم، فکر می کردم وقتی مردم در مجالس دعا و توسل و عزاداری، گریه می کنند؛ حتما گناهی کرده اند که در پی پاک کردن آن هستند.

وقتی هم می پرسیدم اگر کسی گناهی نکرده است برای چه چیزی باید گریه کند؟ [به اقتضای سن کودکی ام] پاسخ می شنیدم که علاوه بر ضرورت حزن در مصائب اهل بیت علیهم السلام، با توسل به مقام ایشان می توان مشکلات را هم حل کرد و همانجا در خاطرم ثبت شد که نمک سفره تان را هم از اهل بیت بخواهید، اما نفهمیدم دقیقا چطوری و با چه فرمولی!
اما بعدها پای یکی از همین منبرها با مفهوم دیگری آشنا شدم که اسم آن را برای خودم توسل کاربردی گذاشتم؛ توسلی که فقط ثواب نداشت، بلکه کارآمدی آن حتی روی زمین هم معلوم بود. و اما تقریر آن مفهوم:
با توجه به مقابله دائمی جبهه حق و باطل در همه دوران‌ها و نیز دوران ما، موظف به مجاهدت و کار جهادی برای پیشبرد تکالیفمان هستیم؛ مجاهدتی که باید «حق جهاده» باشد یعنی از همه ظرفیتهای فکری، روحی و جسمی برای مجاهدت در راه خدا باید استفاده شود.
اما بالاخره هر انسانی وسعی دارد و ظرفیتی و هر چند که برای ما بیش از ظرفیتمان، تکلیفی قرار داده نشده ولی آیا این ظرفیت قابل افزایش نیست؟
پاسخ به این سئوال کمی سخت است اما وجود حسن باقری ها، زین الدین ها، کاظمی ها و احمدی روشن ها که با سنین کم مسئولیتهای بزرگی را در جبهه نبرد به عهده گرفتند و خوش هم درخشیدند، نشان از رمز و سری دارد که در لابلای حرفهای خودشان هم قابل ردیابی است. حسن باقری همان جوان استراتژیست برجسته نظامی – و البته ۲۷ ساله – که بسیاری از موفقیتهای نظامی جنگ در سالهای اول را مرهون دقت نظر و تلاشهای او می دانند در جلسه ای بعد از عملیات رمضان به ماجرایی در همین زمینه اشاره می کند:
 “رفته بودیم تو خط پاسگاه زید. پاتک شدید بود، بسیجی هاشون یه پتو زده بودند، نشسته بودند داشتند دعای توسل می خوندند. آنقدر تیر مستقیم تانک می اومد که این خاکریز مشبک شده بود! به خدا موقعی که تیر مستقیم می خورد دست و پای بچه ها می‌رفت هوا! آمبولانس جرأت نمی کرد بیاد، اما بسیجی نشسته بود… نیم ساعت بعد عراقی ها رفتن عقب. همین هاست که خط رو نگه می داره. همین‌ هاست که بسیجی ها رو اون جلو نگه می داره”.
فرمول ماجرا شاید این باشد که بر اساس قاعده فاعلیت در عالم، هر موجودی فاعلیتی دارد و نیز فاعل بالاتری که قدرت تصرف در او را دارد. لذا پس از به کارگیری همه ظرفیتها برای مجاهده در راه حق، بن بست‌ها و راه های ناشناخته ای وجود دارد که عبور از آنها نیاز به ظرفیت بیشتری دارد؛ ظرفیتی که با توسل به فاعل بالاتر قابل افزایش است و البته شدت این افزایش ظرفیت، به شدت اضطرار متوسل ربط مستقیم دارد.
حسن سعدآبادی پژوهشگر مرکز رشد